Venedik Gezi Rehberi (Venezia,Veneto)
Venedik Gezi Rehberi ve Gezilecek Yerler başlıklı bu sayfada İtalya seyahatinin vazgeçilmezlerinden gezilecek noktalar, gezi tavsiyeleri, yerel festivaller, kültürel etkinlikler, şenlikler, müzeler, tarihi binalar, mutlaka ziyaret edilmesi gereken yerler,haritalar,yemek yenilecek yerler, adresler ve kültür konulu gezi notlarına, fotoğraflarına, turlarına ve videolarına ulaşabilirsiniz.
Venedik, Venezia /veˈnɛtʦja/ [Venesia] Veneto bölgesinde 857.841 nüfuslu (2013) il (Provincia di Venezia) ve bu ilin merkezi olan 262.246 nüfuslu (2016) belediyenin adıdır. Doğusunda Adriyatik Denizi, kuzeydoğusunda Friuli-Venezia Giulia Bölgesi‘ne bağlı Udine ve Pordenone illeri, güneyinde Rovigo, batısında ise Padova ve Treviso illeri bulunan Venezia ilinin en önemli şehirleri Chioggia, Eraclea, Jesolo, Mestre, Mirano, Portogruaro, San Donà di Piave ve Türkçe ‘Venedik‘ adıyla bilinen Venezia‘dır.
Önemli bilgiler
Kuzeydoğu İtalya’da Po ve Piave nehirlerinin deltaları arasındaki ‘Laguna di Venezia’ üzerinde birbirinden kanallarla ayrılıp, köprülerle bağlanmış 117 adanın üzerine kurulu olan Venedik şehri sadece doğal güzelliği ile değil aynı zamanda tarihi mimarisi ve sanat eserleri ile dünyaca ünlü UNESCO’nun Dünya Mirasları listesinde yer alan bir turizm merkezidir.
Adlar ve Lakaplar
Adını bölgede MÖ 10. yüzyılda yaşamış Veneti kabilesinden alan Veneniza, Venedik Cumhuriyeti’nin tarihi başkenti olup, ‘Kanallar Şehri’, ‘Adriyatik Kraliçesi‘, ‘Su Şehri‘, ‘Maskeler Şehri”,’La Dominante’ (‘Baskın’), ‘Serenissima’, ‘Yüzen Şehir‘, ‘Köprüler Şehri‘ adlarıyla da anılmıştır.
Tarih
Venedik’in bugünkü halkının Padova, Aquileia, Altino ve Concordia‘dan geldiği konusunda pek çok tarihçi mutabıktır. Venedik Cumhuriyeti Ortaçağ ve Rönesans dönemi boyunca önemli bir deniz gücü ve finans merkezi olmakla kalmayıp Haçlı seferleri ve Lepanto savaşı sırasında istasyon görevi yapmış, tahıl, baharat ve ipek ticaretinin kavşağı ve 13-17. yüzyıllar arasında sanat merkezi olarak ön planda yer almıştır. Napolyon Savaşları ve Viyana Kongresi’nin ardından Avusturya İmparatorluğunca ilhak edilen kent 3. İtalyan Bağımsızlık Savaşı‘nın
ardından yapılan referandumu ile 1866’da İtalya Krallığı‘nın parçası olmuştur. Tomaso Albinoni ve Antonio Vivaldi gibi bestecilerin doğum yeri olan kent romantik karakterini muhafaza etmekte olup dünyanın en çok turist çeken yerleşimlerinden birisidir.
Venedik’in Bölümleri
Venedik, Venezia Insulare olarak bilinen 6 ada (Giudecca, Murano, Burano, Torcello, Mazzorbo ve Sant’Erasmo) ile Lido ve anakarada (terraferma) Mestre yerleşimlerinden oluşmaktadır.
Tarihi kent ise her biri ‘sestieri’ adıyla bilinen Cannaregio, Castello, Dorsoduro, San Polo, Santa Croce ve San Marco adlı 6 ilçeden meydana gelmiştir.
Acqua alta Nedir?
Acqua alta /ˈakkwa ˈalta/ Yüksek su. Venedik lagününde suların yükselmesi sonucu
Venedik ve Chioggia’nın Sonbahar ile İlkbahar arasında periyodik olarak sel baskınına uğraması durumuna verilen isimdir. Santa Maria della Salute kilisesi yakınlarındaki bir hidrografi istasyonun düzeni su yüksekliği ölçümü yapılmakta olup, suların 80-109 cm yükselmesi yoğun, 110-139 cm yükselmesi çok yoğun, 140 cm veya üzerinde yükselmesi ‘çok yoğun’ olarak ifade edilmektedir.
Venedik Sular Altında
Yılda bir kaç kez özellikle kış aylarında deniz suyu yükselerek sokakları hatta meydanları basmakta bu olay halk tarafından Acqua alta olarak
anılmaktadır. Bu dönemde halk sirenler çalınarak baskına karşı uyarılmakta olup, kenti tanımayan turistler içinde San Marco’da suların basmayacağı yüksek yerleri gösteren acqua alta haritaları satılmaktadır. İtalyan Sürdürülebilir Ekonomik Kalkınma, Teknoloji ve Enerji Ajansı (Enea) ile İtalya, Fransa ve İsrail’den üniversitelerin ortak araştırmasına göre Akdeniz’de son 1000 yılda yaşanan 30 cm’lik seviye artışı, gelecek 100 yılda 3 katına çıkabilecek olup bu durumda Kuzey Adriyatik’te 21. yüzyıl sonlarında su seviyesi 90-140 cm yükselecek bu durumda Venedik 2100 yılına kadar tamamen sular altında kalabilecektir.
Venedik gezilecek yerler
175 m uzunluğunda, 82 m genişliğiyle Fransız Yazar Alfred de Musset meydan için
“Avrupa’nin Salonu” olarak anılan San Marco meydanında yer alan ve bir zamanlar Casanova’nın hapsedildiği Dük sarayı veya Palazzo Ducale, 1902’de yıkılınca 1912’de orijinalinin kopyası olarak yeniden inşa edilen San Marco çan kulesi (Campanile di San Marco), Saat kulesi, Scuola grande di San Rocco, 5 sinagogu barındıran hatta Venedik dilinden diğer dillere geçen ghetto kelimesinin kaynağı olan Venedik Yahudi gettosu (Ghetto di Venezia), Rialto pazarı ve 1591’de inşa edilen köprüsü (Ponte di Rialto), İç Çekişler Köprüsü veya İşkence Köprüsü olarak da bilinen Palazzo Ducale ile Yeni Hapishane arasında kapalı olarak inşa edilmiş Son Nefes Köprüsü (Ponte dei Sospiri), Zattere adı verilen Giudecca kanalı kenarındaki sallar görülebilir.
Venedik Kiliseler
San Marco bazilikası (Basilica di San Marco), San Giacomo di Rialto, San Giovanni e Paolo (San Zanipolo), Santa Maria Gloriosa dei Frari, Santa Maria dei Miracoli, San Simeone Piccolo, Santa Maria della Pietà, S. Francesco della Vigna, Gesuati (S.Maria del Rosario), Gesuiti (S.Maria Assunta), S. Giobbe, S. Giovanni in Bragora, S. Giovanni Crisostomo,
S. Giuliano, Madonna dell’Orto, S. Maria del Carmelo, S. Maria Formosa, S. Maria della Salute, S. Michele in Isola, S. Pietro in Castello, SS. Redentore, S. Salvatore, S. Sebastiano, S. Stefano ve S. Zaccaria kiliseleri, S.Francesco del Deserto manastırı görülebilir.
Müze ve Sanat Galerileri
Museo Correr, La Fenice tiyatrosu, Yahudi Müzesi (Museo Ebraico), Peggy Guggenheim, Ca Pesaro Doğu Sanatı (useo d’arte Orientale di Ca Pesaro), Ca’ Rezzonico (Musei del Settecento Veneziano), Venedik Akademi Galerisi (Galleria dell’Accademia di Venezia), Punta della Dogana, Ca’ d’Oro, murano Cam Müzesi, Palazzo Fortuny, Doğa Tarihi Müzesi, Casa di Carlo Goldoni, Dantel müzesi, Deniz Tarihi Müzesi, Palazzo Cini, Fondazione Querini Stampalia, Bizans Resimleri Müzesi, Scala
Contarini del Bovolo, Telecom İtalya Gelecek Merkezi, Müzik Müzesi, Anton Maria Traversi Fizik Müzesi, Palazzo Grimani, Arkeoloji Müzesi, Ca’ Pesaro Modern Sanat Müzesi, Lido Planetarium, kıyafet müzesi olarak kullanılan Palazzo Mocenigo, otel olarak kullanılan Palazzo Dandolo ile San Marco Müzesi görülebilir.
Venedik’te Neler Yapılır?
Ayrıca 2017’de 11-28 Şubat arasında büyük ölçüde San Marco meydanında kutlanılan Venedik Karnavalına katılmak,
Büyük kanal (Canal Grande) ve diğerlerinde vaporetto veya gondola gezintisi yapmak, sergileri çoğunlukla Arsenale ve Giardini’de gerçekleşen Venedik bienali (La Biennale di Venezia) ve Uluslararası film fesvtivalini izlemek, 32 km’lik Vogalonga maratonunda kürek çekmek, San Michele mezarlık adasını gezmek, karnaval amskeleri ve Murano adasının cam işçiliği ürünlerini satın almak ‘Fegato alla veneziana’ ve ‘Sarde in saor’ gibi yerel mutfağın lezzetlerini keşfetmek keyifli olacaktır.
Kentte çeşitli bahçe ve yapıların içerisinde Giovanni Caboto, Bartolomeo Colleoni, Claudio Monteverdi, Giuseppe Verdi, Richard Wagner, Jacopo Robusti (Tintoretto), Gentile Bellini, Giovanni Bellini, Caterina Cornaro ve Paolo Veronese’nin anıt heykelleri bulunmaktadır.
Paralı asker Bartolomeo Colleoni’nin (1400–1475) Campo SS.Giovanni e Paolo’da bulunan heykeli Leonardo da Vinci’nin hocası Andrea del Verrocchio tarafından yapılmıştır.
Venedik Coğrafyası
Anakaraya 4 km uzunluğunda bir köprüyle bağlı olan Venedik, dümdüz uzanan deniz- kulağına hâkimdir. 3 800 m uzunluğunda ve 30-70 m genişliğinde olan Büyük Kanal, şehri iki parçaya ayırır. Kanalın kıyılarında çoğu XV. yy.dan kalma birçok saray yükselir: Ca’Foscari, Corner Spinelli, Ca’- d’Oro (Venedik gotik üslûbunun en güzel örneğidir). Corneron della Ca’Grande ile, Sansovino (1537), Rezzonico (1610), Grimani (1556-1572) ve Pesaro (XVII. yy. sonu) sarayları daha yeni yapılardır. Büyük Kanarın üstündeki Rialto köprüsü, 1592’de inşa edilmiştir. Venedik’in merkezi San Marco meydanı ve Piazzetta’dır; kenarlarında dünyada eşine rastlanmayan mimarî bütünler yükselir; Procuratie’nin uzun cepheleri, saat kulesi (XV. yy.), çan kulesi, Sansovinonun Loggetta’sı. XV. yy.dan kalan San Marco kilisesinin bizans üslubunda cephesi zengin süslemelerle örtülüdür. Zemini yaldızlı çinilerle süslü olan kilise beş kubbeyle kaplıdır. Şehrin geri kalan kısmında kanallar, küçük köprüler, dar sokaklar (calli) ve küçük meydanlar (campi) görülür.
Önemli KiliselerAyrıca şehirde birçok kilise vardır: gotik üslûbunda Santi Giovanni e Paolo (veya San Zanipolo) [XIII. – XV. yy.], XIV. yy. dan kalma gotik üslubunda Santa Maria Gloriosa dei Frairi, rönesans üslûbunda Santa Maria dei Mirocoli (XV. yy. sonu), Santa Maria della Salute (XVII. yy.). San Giorgio Maggiore (XV. – XVI. yy.). San Zaccaria (XV.-XVI. yy.). Akademi müzesinde Venedikli büyük ustaların eserleri yer alır: Carpaccio, Bellini, Giorgione, Tiziano, Veronese, Tintoretto, Bassano. (Bk. VENEDİK OKULU.) Denizkulağmdaki birçok ada, İdarî bakımdan Venedik’e bağlıdır: mezarlığın yer aldığı San Michele, Burano, Murano, Corcello adaları deniz- kulağını denize doğru kapatan bir dil olan ünlü sayfiye merkezi Lido.
Trabzonlu BESSARİON’UN kitapları VENEDİK’TEBatı skolastiğine karşı kilise ve devlette Platonculuk’un temel alınması görüşünü savunan Bizanslı hümanist ve yazar Basilios Bessarion (Trabzon 1402, Ravenna 1472) İtalya’da Rönesans’ın öncülerinden biri olmakla kalmamış, ünlü kitaplığını Venedik şehrine miras bırakmıştır. Kitapları, Biblioteca Nazionale Marciana veya Biblioteca Marciana adıyla da bilinen bir Rönesans binasında yer alan San Marco kitaplığının (Piazza San Marco, No: 7) çekirdeğini meydana getirmiştir. |
Venedik lehçesi veya VenedikçeVenedik lehçesi veya Venedikçe (Venetian,Venetan, vèneto, vènet, łéngua vèneta), Venedik’te konuşulan kuzey İtalya lehçesidir. Venedik edebiyatı XIII. yy.da Veronalı Giacomino’nun dini şiirleriyle başladı, ama ancak XVI. yy.da Padouan Angelo Beolco’nun («Ruzzante» denir, 1502-1542) komedileri ve Venedikli Andrea Caimo’nun (1510-1571) farsları, eglogları ve mektuplarıyla kendini kabul ettirdi. Venedik edebiyat eserleri arasında şunlar sayılabilir: XVII. yy.da Marco Boschinfnin (1613 – 1678) resim rehberi, XVIII. yy.da Carlo Goldoni’nin (1707-1793) on bir komedi (meselâ i Rusteghi ve Le Baruffe Chiozzote), XIX. yy.da Arrigo Boito (1842-1918) ve Olondo Guerrini’nin (doğ. 1845-1916) şiirleri, XX. yy.da Triesteli Virgilio Giotti’nin (doğ. 1885) şiirleri. Venedik lehçesi hakkındaKuzey İtalya lehçeleri arasında Toscana lehçesine en yakın olanı Venedik lehçesidir. Ses sistemi Edebiyat ltalyancasından daha kapalıdır. İtalyancadaki şırlamalılar venedik lehçesinde ıslıklılarla temsil edilir (zente, luse, zento, ital. gente, luce, cento). İkilemeler düzenli olarak sadeleşmiştir (leto, mile, fredo, ital. letto, mille, freddo) ve meselâ cossa’ya benzeyen yazı şekli yalnız ıslıklının titreşimsiz niteliğini gösterir. Kuvvetli ünsüzler iki ünlü arasında zayıflama eğilimi gösterir ve bu eğilim ünsüzün düşmesine kadar varabilir (cavei, cao. figo, varda veya vardado, ital. capelli, capo, fico, guardato). Kuzey İtalya lehçeler bütününün tersine venedik lehçesinin (ve Ligürce) son ünsüzleri Edebiyat İtalyancasıyle aynıdır. Bundan başka venedik lehçesinde y sesi yoktur. Venedik lehçesinin en ilgi çekici morfoloji özelliklerinden biri fiillerin soru şeklinde özne zamirin kısaltılmış bir biçiminin sonek olarak kullanılmasıdır: sono’nun yanı sıra songio?; sfmo’nun yanı sıra semio? (ital. siamo); se’nin yanı sıra seu? (ital. siete). (M.L.) |
Mutlaka yapılması gereken şeyler
. Palazzo Ducale ☎ +39 041 2715911 Giriş 20 €, indirimli 14 € . Campanile di San Marco ☎ +39 041 5224064 Giriş 8 €, indirimli 4 € . Torre dell’Orologio Saat kulesine giriş 7 € . Scuola grande di San Rocco ☎ +39 041 5234864 Giriş 10 €, indirimli 8 € ☎ +39 041 5225205 . Scuola Grande di San Rocco Salizada San Rocco San Polo 3052 ☎ +39 041 52 34 864 |
Venedik ne yenir? Nerede yenilir? RESTORAN TAVSİYE. Riviera Fondamenta Zattere Al Ponte Longo, 1473 ☎ +39 041 522 7621 Mükemmel deniz ürünleri, nefis tiramisu . Osteria Al Squero Dorsoduro, 943 / 944 ☎ +39 335 600 7513 Hoş bir atmosferde hesaplı ve lezzetli yemekler özellikle cicchetti |
Venedik Önemli Tarihi Eserler
San Marco Çan Kulesi
San Marco Çan Kulesi, Campanile di San Marco Venedik’te San Marco bazilikasının ön tarafında San Marko meydanının köşesinde yeralan 98.6 m yükseklik ve 12 m genişliğe sahip çan kulesinin adı olup aynı zamanda kentin
sembolü kabul edilmektedir. 5 adet çanı barındıran kule bugünkü görünümünü 1514 yılında kazanmış olup, üzerinde Venedik’in dişi temsilcisi La Giustizia (adalet) ve yürüyen aslan figürleri bulunmaktadır. 1902 yılında çöken kule 1912’de orijinaline uygun formda yeniden inşa edilmiştir.
Giriş ücreti 8 €, çocuklar 4 €
☎ +39 041 5224064.
Alman Hanı
Fondaco dei Tedeschi 45°26′17.66″N 12°20′12.23″E [Fontego dei Tedeschi] Venedik’te Canal Grande kıyısında Rialto köprüsü yakınlarında tarihi bir binanın adı olup, Venedik Cumnuriyeti döneminde Alman tüccarların konaklaması için kullanılmaktaydı. 1228’de inşa
edilmesine karşın bir yangında harap olunca, 1505-1508 arasında Rönesans tarzında yeniden inşa edilmiş, tıpkı Osmanlı tüccarlarına tahsis edilen Türk Hanı (Fondaco dei Turchi) gibi Fondaco dei Tedeschi’de saray, ambar hatta pazar yeri olarak kullanılmıştır. 20. yüzyıl başlarında İtalyan postanesine ait olan yapı, 2008’de giyim firması Benetton tarafından satın alınmış ve Hollandalı mimar Rem Koolhaas’tan binayı giyim mağazasına dönüştürülmesi istenmişse de tarihi bir yapının tahrip edilmeye çalışılması protestolara sebep olmuştur.
Türk Hanı
Türk Hanı, Fondaco dei Turchi 45°26′31.21″N 12°19′43.23″E [Fontego dei Turchi] Venedik’te
Canal Grande kıyısında (Santa Croce, 1730) bulunan ve adı ‘Türk Hanı‘ anlamına gelen bir saray olup, 13. yüzyılda Pesaro şehrinden sürgün edildikten sonra Venedik’e gelen mimar Giacomo Palmier tarafından inşa edilmiştir. 1381 yılında Venedik Cumhuriyeti tarafından satın alınmış ve Ferrara dükü olan Niccolò II d’Este için tahsis edilmiştir. 1570-1573 Osmanlı-Venedik Savaşı ve özellikle İnebahtı Deniz Muharebesi sonrasında taciz ve tehdit edilen Türk tüccarların emniyetini sağlamak amacıyla 11 Mart 1621’de Venedik Senatosu’nun kararıyla Türk tüccarların kullanımına tahsis edilmiştir. Bu tarihten sonra Venedik’te yerleşik olan Türkler için de bir merkez olarak işlev gören yapı, Venedik Cumhuriyeti’nin 1797’deki Campo Formio Antlaşması ile Napolyon tarafından yıkılmasından sonra binanın mülkiyeti özel şahıslara verilmişse de Türk tüccarlar yapıyı 1838’e dek kullanmaya devam etmiştir. Son olarak Arnavut asıllı Sadullah adlı Osmanlı tüccarının binayı terk etmesiyle bina boşalmıştır. 1865-1923 arasında Museo Correr’in eserlerinin sergilendiği yapı sonrasında Venedik Doğa Tarihi Müzesi’ne (Museo di Storia Naturale) flora, fauna, fosiller ve akvaryum koleksiyonlarına ev sahipliği yapmaya başlamıştır. Giriş ücreti 8 €, indirimli 5.50 €’dur.
☎ +39 041 2750206
Lido Adası
Lido di Venezia 45.40062°N 12.360595°E Venedik’te üzerinde 20 bin kişinin
yaşadığı, kum plajlarıyla ünlü 11 km uzunluğunda bir ada olup, her yıl Eylül ayında Venedik Film Festivali’ne ev sahipliği yapmaktadır. Anita, Bianca, Elena, Gemma, Lombardi ve Perez villaları görülebilir.
Palazzo Dandolo
Palazzo Dandolo 45°26′01.68″N 12°20′31.56″E (Castello, 4196 | Riva degli Schiavoni, 30122) Venedik’in asil
ailelerinden Dandalo’lar tarafından 14. yüzyılın sonunda inşa ettirilen saray, 16. yüzyılda 3 aile üyesi arasında paylaşılmış, 1895’ten sonra ise otel olarak kullanılmaya başlanmıştır. Günümüzde 5 yıldızlı Hotel Danieli olarak kullanılan yapı 2010 yılında başrollerini Johnny Depp ve Angelina Jolie’nin oynadığı ‘The Tourist‘ filminin bazı sahnelerine ev sahipliği yapmıştır.
Dük Sarayı
Palazzo Ducale 45°26′02″N 12°20′24″E Venedik’te Venedik dükleri için Piazetta San Marco üzerinde 1309-1424 arasında muhtemelen ilippo Calendario tarafından gotik tarzda tasarlanıp inşa edilmiş Venedik logununa ve San Marco meydanına bakan bir saraydır. 1442 yılında ise Giovanni ve Bartolomeo Bon
sarayın Piazzetta tarafından merkez avluya açılan geç-gotik tarzda bir anıtsal kapı olan Porta della Carta inşa edilmiştir. 1574 yılında çıkan bir yangında harap olan saray orijinaline uygun restore edilmiştir. Napolyon işgaline dek sadece Venedik dükalarına değil aynı zamanda Cumhuriyetin politik kurumlarına da ev sahipliği yapmıştır. Gizli yol adı verilen tura katılarak, kent yönetiminin çalıştığı odaları ve Casanova’nın hapsedildiği hücre görülebilir.
Giriş ücreti 20 €, indirimli 14 €
☎ +39 041 2715911
Ahlar Köprüsü, Sospiri Köprüsü
Ponte dei Sospiri 45°26′02.22″N 12°20′27.24″E Venedik’te beyaz kireç taşından
inşa edilmiş, etrafı çevrili ve pencerelerinde ızgaralar bulunan bir köprü olup Rio di Palazzo üzerinden geçerek ile Yeni Hapishane’ye (Prigioni Nuove) bağlanmaktaydı. 1602’de Antonio Contin tarafından inşa edilen yapı tutsakları sorgu odasına götürmek için kullanıldığından 19. yüzyılda Lord Byron tarafından İç Çekişler Köprüsü olarak anılmıştır.
Rialto Köprüsü
Rialto Köprüsü, Ponte di Rialto 45.438037°N 12.335895°E Venedik’te Büyük Kanal üzerindeki dört körüden birisi olup, kanalın doğu kıyısında bulunan günümüzdeki taş tek kemerli köprü, Antonio da Ponte tarafından dizayn
edilerek, inşaası 1591 yılında tamamlanmıştır. Büyük Kanal üzerinden ilk geçiş 1181 yılında Nicolò Barattieri tarafından yapılan ahşap köprü Pontoon ile sağlanmış, bu yapı 1255’de uzun gemilerin geçişini sağlamak üzere orta bölümü hareket edebilen iki parçalı başka bir ahşap yapı ile değiştirilmiş, 1310’da yanıp ve 1524’de çökünce bugünkü taş köprü inşa edilmiştir.
Sant’Elena
Sant’Elena 45.427222°N 12.365°E Venedik’te bir ada olup ana ada grubunun doğusunda Castello sestierini oluşturmaktadır. Adada 12. yüzyılda inşa edilip, 15. yüzyılda yenilenen Sant’Elena kilisesi ve manastırı, Rimembranze parkı, Deniz koleji ve Stadio Pierluigi Penzo futbol stadyumu görülebilir.
Scuola grande di San Rocco Venedik’te bulunan yapı 1478’de bir grup zengin
Venedikli tarafından San Rocco kilisesinin yanında inşa edilmiş olup, alt (Sala Terra) ve üst katında (Sala Superiore) birer salon ile üst kaytında ahşap bir sunak bulunmaktadır. 1564’de ressam Tintoretto Sala dell’Albergo ve Sala Superiore duvar ve tavanlarına kaynağını Eski ve Yeni Ahit’ten alan çok sayıda resim yapmıştır.
Giriş -creti 10 €, indirimli 8 € ☎ +39 041 5234864.
Vaporetto Nedir?
Vaporetto Venedik’te deniz otobüslerine verilen isim olup, Venedik ile Murano ve Lido gibi yakın adalar arasında 19 tarifeli vaporetto hattı bulunmaktadır. Vaporetto ‘küçük vapur’ anlamına gelmekte olup, kent yerlilerince vaporetto Batèo adıyla da anılmaktadır. Vaporettolar Azienda del Consorzio Trasporti Veneziano (Actv) adlı firma tarafından işletilmekte olup, bazı hatlar Nisan-Ekim arasında mevsimlik olarak çalışırken bazıları sözgelimi Canal Grande üzerindeki 1. hat yıl boyunca açıktır. Hat biletleri bir defalık, 12, 24, 36, 48 ve 72 saatlik hatta 1 haftalık olarak satılmaktadır. Cenova’da bazı turistik küçük tekneler de aynı adla anılmaktadır.
Vogalonga
Vogalonga Venedik’te amatör ve profesyonel kürekçilerin katılımıyla
gerçekleştirilen kürek yarışı olup, ilk olarak 11 Kasım 1974’te Burano adasında gerçekleştirilmiştir. Dünyanın çeşitli ülkelerinden katılan ve sayıları 5 bini geçen yarışmacılar en az 3.5 saat boyunca yaklaşık 32 km boyunca 1500’den fazla çeşitli boy ve tipte kayıkta kürek çekmektedir.
Gondol Nedir? Venedik Gondola
Gondola /ˈɡondola/ Venedik’te kullanılan düz dipli geleneksel kürekli kayıkların adı olup, geçmişte asırlarca taşımacılıkta kullanılmışsa da günümüzde sadece turistleri gezdirmek için kullanılmaktadır. Gondolu tek bir kürek yardımıyla kullanan kürekçiye gondolieri adı verilmekte olup,
18. yüzyılda birkaç bini bulan gondol sayısı günümüzde 430-455’e dek düşmüştür. Kürek veya rèmo, kilit olarak bilinen fòrcola da tutulurak, gondolun önündeki fèrro adlı metal ağırlık gondolun kıç tarafında ayakta duran gondolcunun ağırlığını dengelemektedir. Siyah renge boyanması kanunen zorunlu olan gondollar köknar, meşe, kiraz, ceviz, karaağaç, ıhlamur, karaçam ve maun ağaçlarından kürek ise kayından yapılmaktadır. Gondola turları pazarlığa bağlı olmakla birlikte 80-100 € arasında 30 dakika süren kısa bir Canal Grande turu yapılabilmektedir.
Palazzo Mocenigo
Palazzo Mocenigo 45°26′26.2″N 12°19′47.43″E Venedik kentinde Canal
Grande’nin güneyinde San Stae kilisesi yakınlarıdna bulunan bir saray olup, günümüzde Venedik Şehir Müzesi Vakfı tarafından kıyafet ve kumaş müzesi olarak kullanılmaktadır. Gotik formda inşa edilen yapı 17. yüzyılda yenilenmiş olup adını Venedik’in en önemli ailelerinden 7 önemli dük sülalesinden Mocenigo’lardan almaktadır. Ailenin son üyesi Alvise Nicolò Mocenigo yapıyı Venedik kentine sanat faaliyetleri amacıyla kullanılması aşrtıyla bağışlamışsa da ancak 1985’de müzeye dönüştürülebilmiştir. Sarayın içerisinde Giambattista Canal, Giovanni Scajaro ve Jacopo Guarana gibi 18. yüzyıl ressamlarının freskleri bulunmaktadır.
La Fenice
La Fenice 45°26′00.46″N 12°20′00.45″E Venedik kentinde bulunup ‘La Fenice’ adıyla da bilinen tiyatro 1792’de San Marco meydanının 300 m batısında açılmış olup, adını mitolojik ateşkuşu ‘Phoenix’den almıştır. 1774, 1836 ve 1996’da yanan yapı her seferinde yeniden inşa edilmiş olup, son olarak UNESCO mali destegiyle Kasım 2004’te La Traviata eserinin temsili ile yeniden açılmıştır. Giriş 7 €
Museo Correr
Museo Correr /muˈzɛo korˈrɛr/ Venedik Şehir Müzesi Vakfı (Fondazione Musei Civici di Venezia) tarafından işletilen 11 müzeden birisi olup San Marco meydanında yeralmakta, Roma dönemi arkeolojik buluntuları ve 14-16. yüzyıllar arası önemli bir koleksiyonu barındıran resim galerisini barındırmaktadır.
Palazzo Ducale ile birlikte 14 € karşılığında (indirimli 8 €) gezilebilmektedir.
☎ +39 041 2405211
Venedik Lagünü (Venedik Lagünününde yer alan adalar için Bkz. Laguna di Venezia)
Doge Nedir? Venedik Dükleri
Doge /ˈdɔːdʒe/ Ortaçağ ve Rönesans dönemi İtalyan şehir devletlerinin seçilmiş yöneticilerinin ünvanı olup, Latince dux (lider) kelimesinin Venedik ağzında bozulmuş formudur.
Venedik Yahudi gettosu
Ghetto di Venezia 45°26′43″N 12°19′35″E Venedik Cumhuriyeti’nde Yahudi topluluğun yaşadığı bölge Venedik dilinde ‘ghèto’ olarak anılmış, bu kelime ghetto formunda önce İtalyanca’ya ardından dünya dillerine anlam genişlemesiyle girmiştir. Venedik gettosu 29 Mart 1516’da kurulmuşsa da 1797’de Napolyon’un Venedik’i fethetmesinden sonra Yahudi gettosunun ayrı yaşantısını sona erdirmiş, bölge ‘Contrada dell’unione‘ adıyla anılmıştır. Günümüzde Cannaregio ilçesine dek gelen ve Ghetto Nuovo (Yeni Getto) ile Ghetto Vecchio (Eski Getto) olarak ikiye ayrılan bölgede 500 kadar Yahudi yaşamını sürdürmektedir.
Venedik Okulu Nedir?
Yapılarda, merkezi planın kullanılması Bizans’ın etkisiyle açıklanır. Torcello’daSan Fosca, Murano’da Santa Maria e Donato ve özellikle San Marco kilisesi merkezi plana göre yapılmıştır. XII. yy.dan sonra San Marco meydanı büyütüldü, revaklarla çevrelendi; hem ikametgâh, hem depo olarak kullanılan venedik meskenlerinin temel özelliği bina gövdesinde çıkıntı yapmayan iki kule arasındaki merkezi loca ve revaktı (Fondaco dei Turchi). Bu düzen uzun süre venedik sarayları için de geçerli oldu; sonra kulelerin yükseklikleri azaltılarak orta kısmın seviyesine getirildi; bu orta kısımda ise pencere oyukları ve localar olduğu gibi kaldı (Loredano ve Dandolo sarayları). Venedik’e oldukça gecikerek gelen gotik sanatı, binalara çok girişik süslü kemerleri ve çok renkli süslemeleri ekledi. Bu çağın şaheseri olan Ca’d’Oro (1440) aynı tip üzerine tasarlanmıştır. Revak ve galeriler Dukalar sarayında son şeklini buldu ve koyu renk kemerlerle cephenin kırmızı ve pembe aydınlığı birbiriyle bağdaştırıldı. (M.L.)
Ayrıca Oku
Venedik Büyük Kanal gezisi görüntüleri, 1898
https://www.youtube.com/watch?v=WCnqd00NPG0